Hệ thống hơi trong xưởng sản xuất thường được dùng để gia nhiệt, sấy, hấp, giặt là, vệ sinh thiết bị, cấp nhiệt cho bồn chứa, bộ trao đổi nhiệt, máy ép, máy nhuộm, dây chuyền thực phẩm, cao su, bao bì, dệt may hoặc nhiều thiết bị công nghiệp khác. Đây là môi trường có nhiệt độ cao, áp suất lớn và yêu cầu an toàn vận hành cao hơn nhiều so với hệ nước thông thường.

Van KITZ chính hãng có nhiều dòng van dùng cho nước, hơi, khí nén, dầu, nước nóng và hệ thống công nghiệp. Với hệ thống hơi trong xưởng sản xuất, người dùng cần chọn đúng loại van theo từng vị trí: van cầu để điều tiết, van cổng để khóa tuyến, van bi cho một số tuyến nhỏ phù hợp, van một chiều để chống hồi lưu và các phụ kiện bảo vệ hệ thống.

Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ van KITZ dùng cho hệ thống hơi trong xưởng sản xuất cần chọn loại nào, từng loại van có nhiệm vụ gì và cần kiểm tra những thông số nào trước khi lắp đặt.

1. Hệ thống hơi trong xưởng sản xuất là gì?

Hệ thống hơi là hệ thống tạo, phân phối và sử dụng hơi nước từ lò hơi hoặc nồi hơi đến các thiết bị tiêu thụ nhiệt trong xưởng. Hơi có thể đi qua đường ống chính, đường ống nhánh, van khóa, van điều tiết, van một chiều, bẫy hơi, đồng hồ áp, bộ giảm áp và thiết bị trao đổi nhiệt.

Trong xưởng sản xuất, hơi thường được dùng liên tục hoặc theo ca, nên van phải chịu được áp suất, nhiệt độ, rung động, nước ngưng và quá trình đóng mở lặp lại.

1.1. Vì sao van hơi cần chọn kỹ?

Hơi có thể rò qua khe rất nhỏ, gây thất thoát năng lượng, tụt áp, nguy cơ bỏng và mất an toàn. Nếu chọn van không phù hợp, packing có thể rò, seat nhanh mòn, thân van không chịu được nhiệt hoặc van đóng mở nặng sau thời gian vận hành.

1.2. Không nên dùng van nước cho hệ hơi nếu chưa kiểm tra

Một số loại van dùng tốt cho nước lạnh hoặc nước nóng chưa chắc phù hợp với hơi. Hệ hơi cần kiểm tra kỹ áp suất, nhiệt độ, vật liệu thân van, seat, packing, gioăng, kiểu kết nối và model cụ thể theo catalogue.

2. Van KITZ dùng cho hệ thống hơi trong xưởng cần chọn loại nào?

Van KITZ dùng cho hệ thống hơi trong xưởng sản xuất cần chọn theo chức năng từng vị trí. Nếu cần điều tiết lưu lượng hơi, nên ưu tiên van cầu. Nếu cần khóa mở tuyến chính, có thể dùng van cổng phù hợp. Nếu cần đóng mở nhanh ở tuyến nhỏ, có thể cân nhắc van bi đúng model. Nếu cần chống dòng chảy ngược, cần van một chiều phù hợp với hơi hoặc nước ngưng.

Không nên dùng một loại van cho toàn bộ hệ hơi, vì đường hơi chính, nhánh cấp thiết bị, tuyến nước ngưng, tuyến bypass và điểm điều tiết đều có yêu cầu khác nhau.

3. Van cầu KITZ cho hệ thống hơi

Van cầu KITZ là dòng van thường được ưu tiên ở các vị trí cần điều tiết lưu lượng hơi, kiểm soát lượng hơi vào thiết bị, giảm dòng hoặc vận hành từ từ. Cấu tạo của van cầu phù hợp hơn với nhiệm vụ điều chỉnh dòng chảy so với van bi hoặc van cổng.

3.1. Khi nào nên dùng van cầu KITZ?

Nên dùng van cầu KITZ ở vị trí cấp hơi vào bộ trao đổi nhiệt, máy sấy, bồn gia nhiệt, thiết bị hấp, đường hơi nhánh cần chỉnh lưu lượng hoặc các điểm cần vận hành đóng mở từ từ.

3.2. Cần kiểm tra gì khi chọn van cầu hơi?

Cần kiểm tra áp suất hơi, nhiệt độ hơi, vật liệu thân van, seat, đĩa van, packing quanh ty van, kiểu kết nối và hướng dòng chảy. Với hệ hơi, packing là chi tiết rất quan trọng vì đây là vị trí dễ rò tại cổ van.

4. Van cổng KITZ cho đường hơi chính

Van cổng KITZ phù hợp với vị trí cần đóng mở hoàn toàn trên đường hơi chính hoặc tuyến hơi nhánh lớn. Khi mở hết, van cổng giúp dòng hơi đi qua tương đối thông thoáng hơn so với các loại van dùng để điều tiết.

4.1. Khi nào nên dùng van cổng KITZ?

Nên dùng van cổng ở vị trí khóa tuyến hơi chính, cô lập khu vực, trước hoặc sau cụm thiết bị lớn, hoặc các đoạn ống cần đóng mở hoàn toàn khi bảo trì.

4.2. Không dùng van cổng để điều tiết lưng chừng

Van cổng không nên dùng để mở hé điều tiết hơi trong thời gian dài. Dòng hơi đi qua khe hẹp có thể làm rung đĩa van, mòn bề mặt kín và khiến van đóng không kín về sau.

5. Van bi KITZ cho một số tuyến hơi nhỏ

Van bi KITZ có ưu điểm đóng mở nhanh bằng thao tác xoay 90 độ. Trong hệ hơi, van bi có thể được cân nhắc ở một số tuyến nhỏ nếu model, seat, áp suất và nhiệt độ phù hợp.

5.1. Khi nào có thể dùng van bi KITZ?

Có thể cân nhắc van bi ở tuyến hơi phụ, tuyến xả, tuyến bypass nhỏ hoặc vị trí cần đóng mở nhanh, nhưng bắt buộc phải kiểm tra thông số chịu nhiệt và vật liệu seat của đúng model.

5.2. Lưu ý khi dùng van bi cho hơi

Không nên mặc định mọi van bi đều dùng được cho hơi. Seat của van bi là bộ phận quyết định độ kín và khả năng chịu nhiệt. Nếu seat không phù hợp, van có thể rò hoặc nhanh hỏng khi gặp hơi nóng.

6. Van một chiều KITZ trong hệ hơi

Van một chiều KITZ được dùng để ngăn dòng chảy ngược trong một số tuyến hơi hoặc tuyến nước ngưng theo yêu cầu thiết kế. Van giúp bảo vệ thiết bị, hạn chế dòng hồi và giữ hướng dòng chảy ổn định.

6.1. Vị trí thường dùng

Van một chiều có thể được bố trí sau bơm nước ngưng, trên tuyến hồi nước ngưng, một số tuyến hơi phụ hoặc vị trí cần ngăn dòng hồi theo thiết kế.

6.2. Cần lắp đúng chiều

Van một chiều bắt buộc phải lắp đúng chiều dòng chảy. Cần kiểm tra mũi tên trên thân van, tư thế lắp và khả năng làm việc với hơi hoặc nước ngưng.

7. Y lọc KITZ và thiết bị phụ trợ trong hệ hơi

Trong nhiều hệ thống hơi, y lọc được bố trí trước van điều khiển, bẫy hơi, đồng hồ hoặc thiết bị cần bảo vệ khỏi cặn, rỉ sét, mạt hàn và tạp chất trong đường ống.

Y lọc giúp giảm nguy cơ kẹt van, hỏng seat hoặc làm thiết bị điều khiển vận hành sai. Tuy nhiên, y lọc cần được vệ sinh định kỳ, nếu không sẽ gây tụt áp và giảm hiệu quả cấp hơi.

8. Bảng gợi ý chọn van KITZ theo vị trí trong hệ hơi xưởng sản xuất

9. Bảng so sánh nhanh các loại van KITZ dùng cho hơi

10. Tiêu chí chọn van KITZ cho hệ thống hơi trong xưởng

10.1. Áp suất hơi

Cần xác định áp suất vận hành, áp suất tối đa và áp suất thử của hệ thống. Van phải có cấp áp phù hợp, không chọn thấp hơn áp lực thiết kế.

10.2. Nhiệt độ hơi

Nhiệt độ hơi ảnh hưởng trực tiếp đến thân van, seat, gioăng và packing. Cần kiểm tra nhiệt độ vận hành thường xuyên và nhiệt độ tối đa có thể phát sinh.

10.3. Vật liệu thân van

Tùy áp suất, nhiệt độ và vị trí lắp, có thể cân nhắc các vật liệu như đồng, gang, gang dẻo, thép, inox hoặc vật liệu phù hợp theo từng model. Không nên chọn vật liệu theo cảm tính nếu chưa đối chiếu thông số.

10.4. Seat, đĩa van và bề mặt làm kín

Seat và đĩa van quyết định khả năng đóng kín. Với hơi, bề mặt làm kín cần chịu được nhiệt, áp và tần suất đóng mở. Nếu chọn sai, van có thể rò hơi dù đã đóng.

10.5. Packing quanh ty van

Packing rất quan trọng với van cầu và van cổng. Đây là vị trí dễ rò hơi nếu vật liệu không chịu nhiệt hoặc gland nén packing bị lỏng sau thời gian vận hành.

10.6. Kiểu kết nối

Hệ hơi có thể dùng nối ren hoặc mặt bích tùy DN và áp lực. Đường ống nhỏ có thể dùng nối ren nếu phù hợp, còn đường ống lớn hoặc áp lực cao thường dùng mặt bích. Cần kiểm tra tiêu chuẩn JIS, ANSI, DIN, PN hoặc tiêu chuẩn theo bản vẽ.

11. Checklist chọn van KITZ cho hệ hơi xưởng sản xuất

12. Checklist lắp đặt van KITZ trong hệ hơi

13. Lỗi thường gặp khi chọn van KITZ cho hệ hơi

13.1. Chọn van theo DN mà bỏ qua áp nhiệt

Van đúng kích cỡ nhưng không phù hợp áp suất hoặc nhiệt độ vẫn có thể rò, hỏng packing hoặc mất an toàn. Với hơi, áp nhiệt là thông số bắt buộc phải kiểm tra.

13.2. Dùng van bi để điều tiết hơi

Van bi phù hợp đóng mở nhanh ở một số tuyến phù hợp, nhưng không nên dùng để điều tiết hơi lưng chừng lâu dài. Nếu cần điều tiết, nên dùng van cầu hoặc van điều khiển phù hợp.

13.3. Dùng van cổng để mở hé

Van cổng không nên mở hé để giảm hơi. Dòng hơi qua khe hẹp có thể gây rung, mòn bề mặt kín và làm van đóng không kín về sau.

13.4. Bỏ qua packing

Packing quanh ty van là vị trí rất dễ rò trong hệ hơi. Khi chọn van cầu hoặc van cổng, cần kiểm tra vật liệu packing và có kế hoạch bảo trì.

13.5. Không xử lý nước ngưng

Nước ngưng trong đường hơi có thể gây va đập nước, rung, tiếng ồn và ảnh hưởng đến van. Cần bố trí bẫy hơi, điểm xả và quy trình khởi động phù hợp.

14. Bảo trì van KITZ trong hệ thống hơi xưởng sản xuất

Van trong hệ hơi nên được kiểm tra định kỳ tại các vị trí cổ van, packing, tay quay, mặt bích, ren, gioăng và thân van. Với hệ hơi, rò nhỏ cũng cần xử lý sớm vì có thể gây bỏng, thất thoát năng lượng và làm hỏng vật liệu xung quanh.

Khi bảo trì, cần cô lập tuyến, xả áp, chờ giảm nhiệt và tuân thủ quy trình an toàn. Không tháo van, siết packing hoặc thay gioăng khi hệ thống còn áp hoặc còn quá nóng.

15. Kết luận

Van KITZ dùng cho hệ thống hơi trong xưởng sản xuất cần chọn theo nhiệm vụ từng vị trí. Van cầu KITZ phù hợp với vị trí cần điều tiết lưu lượng hơi. Van cổng KITZ phù hợp để khóa mở hoàn toàn tuyến hơi chính. Van bi KITZ có thể dùng cho một số tuyến nhỏ cần đóng mở nhanh nếu đúng model. Van một chiều KITZ dùng để chống dòng hồi theo thiết kế.

Khi chọn van hơi, cần kiểm tra áp suất, nhiệt độ, vật liệu thân, seat, đĩa van, packing, gioăng, kiểu kết nối, hướng dòng chảy và vị trí lắp đặt. Với các vị trí cần điều tiết hơi vào thiết bị hoặc kiểm soát lưu lượng trong xưởng sản xuất, người dùng có thể tham khảo danh mục Van cầu KITZ để lựa chọn sản phẩm phù hợp với hệ hơi, nước nóng, dầu nóng và các hệ thống cần điều chỉnh dòng chảy ổn định.

16. Câu hỏi thường gặp